5 juli 2021

Waarom kan boezemfibrilleren trombose veroorzaken?

Foto: Erasmus MC/TU Delft

Ongeveer 300.000 mensen in Nederland hebben last van boezemfibrilleren. Deze mensen hebben een hogere kans op trombose en slikken vaak preventief antistollingsmiddelen. Maar waarom kan boezemfibrilleren trombose veroorzaken? Prof. dr. Natasja de Groot, cardioloog en electrofysioloog aan het Erasmus MC, beantwoordt vragen over boezemfibrilleren, antistollingsmiddelen en trombose.

Wat is boezemfibrilleren?

“Boezemfibrilleren (ook wel atriumfibrilleren genoemd) is een hartritmestoornis waarbij het hartritme snel en onregelmatig is. Tijdens een normale hartslag (‘sinusritme’) wordt het hart door een grote elektrische golf geactiveerd. Dit zorgt voor een hartritme van gemiddeld 70 slagen per minuut. Boezemfibrilleren is een hartritmestoornis die wordt veroorzaakt doordat de boezems van het hart (ook wel atria genoemd) door vele, kleine elektrische golfjes op een chaotische geactiveerd worden. Tijdens boezemfibrilleren kunnen de boezems zo vaak worden geactiveerd, dat het een hartritme veroorzaakt tot wel 300 slagen per minuut.”

Welke klachten kan boezemfibrilleren veroorzaken?

“Boezemfibrilleren kan verschillende klachten veroorzaken, zoals hartkloppingen, pijn op de borst (angina pectoris), duizeligheid of vermoeidheid. Flauwvallen als gevolg van boezemfibrilleren komt zelden voor. Soms heeft iemand helemaal geen klachten en wordt de hartritmestoornis bij toeval ontdekt, zoals bijvoorbeeld bij een sportkeuring.”

Waarom kan boezemfibrilleren trombose veroorzaken?

“Tijdens boezemfibrilleren worden delen van de boezems van het hart ongelijkmatig en onregelmatig geactiveerd waardoor de boezems niet meer effectief kunnen samentrekken. Als gevolg hiervan neemt de stroomsnelheid van het bloed af. Door dit langzaam stromende bloed kunnen er bloedstolsels (trombose) ontstaan. Zo’n stolsel kan vervolgens (gedeeltelijk) losraken bij het samentrekken van het hart, het lichaam ingepompt worden en vervolgens een bloedvat afsluiten. Dit kan bijvoorbeeld een longembolie of infarct veroorzaken.”

Wat verhoogt iemands risico op trombose?

“Er zijn verschillende factoren die het risico op het ontstaan van trombose verhogen. Een bekende risicofactor is de leeftijd; de kans op trombose is groter bij mensen ouder dan 65 jaar en neemt verder toe na het 75e levensjaar. Verder hebben vrouwen een grotere kans dan mannen op trombose, en verhoogt suikerziekte (diabetes) ook het risico op trombose. Ook andere hart- en vaatziekten zoals een hoge bloeddruk, vernauwingen in de kransslagaderen van het hart, etalagebenen en hartfalen verhogen het risico op trombose.”

Hoe kan trombose door boezemfibrilleren worden voorkomen?

“Trombose als gevolg van boezemfibrilleren kan voorkomen worden door het slikken van bepaalde medicijnen die stolling van het bloed verminderen of vertragen. Deze antistollingsmiddelen worden ook wel bloedverdunners genoemd, ook al verdunnen ze het bloed niet. De zwakste antistollingsmedicijnen zijn de bloedplaatjesremmers. Deze worden vaak gegeven aan patiënten met een laag risico op trombose. Patiënten met een hoger risico krijgen antistollingsmiddelen die sterker werken, zoals de vitamine K-remmers of de zogenaamde DOAC’s (Directe Orale Anticoagulantia).”

Ik denk last heb van een hartritmestoornis; wat nu?

“Als u denkt dat u een hartritmestoornis heeft, zoals bijvoorbeeld boezemfibrilleren, moet u hier niet lang mee rond blijven lopen maar een afspraak maken bij uw huisarts. De huisarts zal de hartritmestoornis willen vastleggen door middel van langdurige hartritmeregistraties. Dit kan met behulp van een ‘Holter’ monitor, een kastje dat aan ECG-plakkers op de borst vast zit. Deze wordt meestal 24 tot 48 uur gedragen. Ook zijn er tegenwoordig ‘pleisters’ die op het lichaam geplakt worden. Deze kunnen zelfs enkele weken lang gedragen kunnen worden.”

Meer informatie over trombose?

Download de gratis brochure ‘Wat is Trombose’. In deze brochure leest u meer over:

  • De verschillende soorten trombose
  • Eerste symptomen van trombose
  • Behandeling van trombose

Download de brochure