Home
Home
Doneer nu!

Vitamine K remmers en INR

Vitamine K remmers (ook wel cumarines genoemd) zijn antistollingsmiddelen in tabletvorm die de werking van vitamine K tegengaan; het zijn vitamine K-antagonisten. U heeft vitamine K nodig voor het aanmaken van een aantal stollingsfactoren. Deze factoren zorgen ervoor dat bloed kan stollen. Vitamine K remmers zorgen er dus voor dat uw lichaam minder stollingsfactoren kan aanmaken en uw bloed minder kans krijgt om te stollen, waardoor de kans op een trombose kleiner wordt. Vitamine K wordt in het lichaam in de darmen gemaakt. Daarnaast komt het voor in ons voedsel, met name in groene groentes, zoals boerenkool en spinazie. 

Als de aanmaak van stollingsfactoren helemaal wordt geblokkeerd, kan dit leiden tot (levens)gevaarlijke bloedingen. De vitamine K remmers maken het bloed minder stolbaar, maar laten genoeg stollingsfactoren over om ons lichaam bij bijvoorbeeld een wondje te beschermen.

INR
Schrijft de arts u vitamine K remmers voor? Dan zal de trombosedienst de werking van de medicijnen controleren; gedurende de behandeling met vitamine K remmers zult u onder controle blijven van de trombosedienst. De trombosedienst meet uw INR (International Normalized Ratio)-waarde: de internationale maat voor de stolbaarheid van bloed. De INR-waarde geeft aan hoe snel het bloed stolt: Hoe hoger de INR, hoe langer het duurt voor uw bloed stoltHoe lager de INR, hoe sneller uw bloed stolt. Dit betekent dat als u een hoge INR-waarde heeft uw bloed langzaam stolt en er gevaar op bloeding optreedt. Als uw INR-waarde laag is, stolt uw bloed snel en kunnen er juist bloedstolsels ontstaan. 

Van nature is de INR-waarde 1. Afhankelijk van het soort aandoening waarvoor u antistollingsmedicijnen slikt wordt gestreefd naar een INR tussen de 2.0 en de 3.5. De trombosedienst bepaalt uw INR-waarde: krijgt u met het aantal tabletten dat u slikt de juiste mate van antistolling? Zolang u vitamine K remmers slikt zult u onder controle blijven van de trombosedienst. Er zijn echter ook patiënten die in aanmerking komen om met een zelfmeetapparaat hun eigen INR te bepalen.

In het buitenland wordt dit soms ook wel in seconden en/of procenten weergegeven, maar ook hier kiest men vaker voor de INR. Het voordeel van deze internationale maat is bijvoorbeeld dat u de INR die men bepaalt op uw vakantiebestemming kunt vergelijken met de INR van thuis.

Om de INR-waarde stabiel te houden is het belangrijk om op gezette tijden de juiste hoeveelheid tabletten te slikken. Heeft u per ongeluk te veel van de antistollingsmiddelen geslikt of moet de werking ervan snel worden uitgeschakeld, dan geeft uw arts of trombosedienst u vitamine K (in druppels of in tabletvorm).

inr

Acenocoumarol en fenprocoumon zijn de meest voorgeschreven vitamine K remmers. 

Acenocoumarol
Voordeel: Acenocoumarol werkt korter (enkele dagen). Het medicijn werkt snel en is ook snel verdwenen als u stopt met slikken, bijvoorbeeld als u wordt geopereerd. 
Nadeel: Door de korte werking schommelt uw INR-waarde vaker. 

Fenprocoumon
Voordeel: De werking houdt lang aan (tot 2 weken), waardoor uw INR-waarde meer continue op het gewenste niveau zit. 
Nadeel: Als u geopereerd moet worden of een kleine chirurgische ingreep krijgt, dan moeten er extra maatregelen genomen worden om de werking van fenprocoumon tijdig op te heffen. Dat gebeurd door het toedienen van vitamine K. 

Als u voor het eerst een diepveneuze trombose hebt doorgemaakt krijgt u doorgaans voor drie tot zes maanden vitamine K remmers voorgeschreven. Als u meerdere keren een diepveneuze trombose hebt doorgemaakt of als u beschikt over meerdere risicofactoren voor het ontstaan van trombose, krijgt u zes maanden of soms zelfs levenslang vitamine K remmers voorgeschreven. Als u zes maanden of langer vitamine K remmers nodig heeft, dan kunt u zelf leren uw eigen bloed te testen. Lees meer over zelfmeten.

Schommelingen in de INR-waarde voorkomen
Het is belangrijk dat u het advies van de trombosedienst over de hoeveelheid in te nemen tabletten nauwgezet opvolgt en de leefregels die op dit gebied gelden zo goed mogelijk opvolgt. Te weinig vitamine k remmers zorgen voor te weinig antistolling en dat geeft kans op een nieuwe trombose.

Er kunnen tal van oorzaken zijn voor schommelingen in uw INR. Sommige zijn te verwachten, sommige - kunnen ook spontaan en onverwacht optreden. Bekende factoren die de INR kunnen beïnvloeden zijn:

  • Wisselwerking met andere geneesmiddelen
  • Onvoldoende therapietrouw
  • Diarree
  • Koorts
  • Braken
  • Andere aandoeningen, zoals leverziekten, te snel of te traag werkende schildklier, kanker, nieraandoeningen of uitdroging
  • Stress (het mechanisme hierachter is niet geheel verklaard; trombosediensten zien in deze situatie vaak een verhoogde INR)
  • Sterk wisselende lichaamsbeweging
  • Grote veranderingen van gewicht, sommige vermageringsdiëten
  • Verandering van leefomstandigheden (bijvoorbeeld vakantie; er kan dan sprake zijn van minder vochtinname, meer alcoholinname, een veranderd voedingspatroon en ook kunnen tabletten dan makkelijker worden vergeten)
  • Voeding (meer hierover leest u in onze nieuwsbrief over Trombose en voeding
  • Gebruik van voedingssupplementen of multivitaminepreparaten
  • Alcoholmisbruik
  • Erfelijk profiel (uit recent wetenschappelijk onderzoek is bekend geworden dat er sprake kan zijn van een 'erfelijk profiel' dat ervoor zorgt dat de instelling met antistollingsmiddelen moeizamer verloopt. Helaas is het op dit moment niet mogelijk de behandeling af te stemmen op dit erfelijk profiel - op de 'genen' -, alhoewel er wel ontwikkelingen op dit gebied gaande zijn).

Mocht er sprake zijn van één of meer van deze omstandigheden, neem dan altijd contact op met uw trombosedienst. De trombosedienst kan de dosering van uw tabletten dan aanpassen. Mocht uw INR-waarde een periode meer dan anders schommelen, dan zal de trombosedienst u regelmatiger controleren.